Orta Doğu’daki gerilimler, yükselen enflasyon ve merkez bankası beklentileri küresel piyasalarda dalgalanmalara neden oldu. ABD’de faiz artırım ihtimali güçlendi.
Geçen hafta küresel piyasalar, Orta Doğu’daki gerilimlerin ve artan enflasyon baskılarının etkisiyle yön arayışında kaldı. ABD’de tüketici ve üretici enflasyonunun beklentileri aşması, Amerikan Merkez Bankası (Fed) için faiz artırım ihtimalini güçlendirdi. Bu gelişmeler, tahvil faizlerini yükseltirken, altının ons fiyatını düşürdü ve Brent petrolün varil fiyatını artırdı.
ABD Başkanı Trump’ın Çin’e yaptığı ziyarette iyimser bir hava esmesiyle teknoloji öncülüğünde risk iştahı arttı. Ancak, ABD-İran hattındaki çelişkili mesajlar ve yüksek seyreden petrol fiyatları makroekonomik görünümde endişeleri sürdürdü. Trump, İran ile ateşkesin “yaşam desteğine bağlı” olduğunu belirterek bölgedeki gerilimin kısa sürede azalmayacağına işaret etti.
ABD’de nisan ayında tüketici enflasyonu yıllık bazda yüzde 3,8 ile tahminleri geride bıraktı. Üretici enflasyonu da beklentileri keskin şekilde aşarak salgın sonrası dönemin en hızlı yükselişine ulaştı. Enerji maliyetlerindeki artışın enflasyon üzerindeki ikincil etkileri taşımacılık faaliyetleri üzerinden belirginleşmeye başladı.
Bu gelişmelerin ardından piyasalar, Fed’in yıl sonunda faiz artırımına gidebileceği ihtimalini yüzde 65’e yükseltti. Savaş öncesinde Fed’in yıl genelinde iki faiz indirimi yapabileceği fiyatlanırken, beklentiler tamamen terse döndü. Enerji başta olmak üzere maliyet kaynaklı baskılar, enflasyonda ikincil etkileri artırabileceği öngörüsünü güçlendirdi.
Güçlenen enflasyon endişeleriyle ABD tahvil faizleri yükseliş eğilimini sürdürdü. Ülkenin 5, 10, 20 ve 30 yıllık tahvil faizleri sert yükselişler kaydederek yaklaşık son bir yılın zirvelerine ulaştı. ABD 10 yıllık tahvil faizi cuma günü yüzde 4,55’e çıkarak Mayıs 2025’ten bu yana en yüksek seviyesini gördü.
Diğer yandan, Trump’ın Fed başkanlığına aday gösterdiği Kevin Warsh, Senato’dan onay aldı. Fed’den yapılan açıklamada, Jerome Powell’ın başkanlık görev süresinin sona erdiği ve Warsh’un yemin ederek göreve başlamasının beklendiği belirtildi. Fed Yönetim Kurulu, Warsh yeni başkan olarak yemin edene kadar Powell’ı geçici başkan olarak atadı.
New York borsası geçen hafta karışık bir seyir izledi. S&P 500 endeksi yüzde 0,13 yükselirken, Nasdaq yüzde 0,38 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,17 düşüş kaydetti. Makroekonomik verilere göre, ABD’de ikinci el konut satışları nisan ayında yüzde 0,2 artmasına rağmen piyasa beklentilerinin altında kaldı.
Avrupa borsaları geçen hafta negatif bir seyir izledi. İngiltere’deki yerel seçimler sonrası siyasi belirsizlikler, tahvil piyasasında sert yükselişlere neden oldu. İngiltere Başbakanı Keir Starmer, istifa etmeyi düşünmediğini açıkladı. Sterlin/dolar paritesi haftalık bazda yüzde 1,9 azalışla 1,3325’e geriledi.
Almanya Merkez Bankası (Bundesbank) Başkanı Joachim Nagel, enerji maliyetlerindeki artışın enflasyon beklentilerini tehdit etmesi durumunda Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) faiz artırımına gitmesinin güçlü bir seçenek olduğunu belirtti. Nagel, “Haziran ayında tekrar bir araya geleceğiz ve yeni veriler ışığında kararımızı vereceğiz” dedi.
Asya borsaları da geçen hafta satıcılı bir seyir izledi. Çin’de nisan ayına ilişkin Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) yüzde 1,2, Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) ise yüzde 2,8 artarak beklentilerin üzerinde gerçekleşti. Çin Merkez Bankası (PBOC), Orta Doğu’daki çatışmaların tetiklediği yüksek petrol ve emtia fiyatlarından kaynaklanacak ithal enflasyon riskine karşı uyardı.
Japonya Merkez Bankası (BoJ) nisan ayı toplantı tutanaklarında şahin görüşler hakim olsa da, Orta Doğu’daki belirsizliğin faiz artırımını acil kılmadığı ifade edildi. Japonya’da yükselen enerji fiyatlarının enflasyonist baskıları tetiklemesiyle 20 yıllık tahvil faizi yüzde 3,49’a çıkarak Ağustos 1996’dan bu yana en yüksek seviyeyi gördü. Yendeki zayıflık da devam ederek dolar/yen paritesini 158,8 seviyesine taşıdı.
Yurt içinde Borsa İstanbul, geçen hafta satış ağırlıklı bir seyir izleyerek BIST 100 endeksi haftalık bazda yüzde 4,61 düşüşle 14.367,60 puandan kapandı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, yılın ikinci Enflasyon Raporu bilgilendirme toplantısında konuştu. Karahan, enflasyonun 2026 yıl sonunda yüzde 26, 2027 sonunda yüzde 15 ve 2028 sonunda yüzde 9 olarak gerçekleşeceğini tahmin ettiklerini açıkladı.
Gelecek hafta, Orta Doğu’daki gelişmelerin yanı sıra yapay zeka teması üzerinde kritik öneme sahip Nvidia’nın bilançosu ve Fed’in toplantı tutanakları yakından takip edilecek. Ayrıca, Avro Bölgesi ve İngiltere’de açıklanacak enflasyon verileri piyasaların odağında yer alacak.
Yorum Yap