IEA raporu: Orta Doğu’daki saldırılar ve Hürmüz Boğazı kısıtlamaları OPEC üretimini 35 yılın dibine çekti. Küresel arzda ciddi düşüş yaşandı.
Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) raporuna göre, Orta Doğu’daki enerji altyapısına yönelik saldırılar ve Hürmüz Boğazı’ndaki kısıtlamalar küresel petrol arzını düşürdü. Nisan ayında küresel petrol arzı günlük 1.8 milyon varil azalarak 95.1 milyon varile indi. Bu durum, savaşın başlangıcından bu yana toplam arz kaybını günlük 12.8 milyon varile çıkardı.
Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) ve OPEC dışı bazı üretici ülkelerden oluşan OPEC+ grubunun günlük üretimi 1.9 milyon varil azalarak 40.1 milyon varile geriledi. OPEC+ grubunun üretimi, savaş öncesi seviyelerin günlük 11.9 milyon varil altında kalırken, OPEC’in kendi üretimi son 35 yılın en düşük seviyesine ulaştı.
OPEC+ dışı ülkelerin arzı, Mart ayındaki düşük seviyelerin ardından Nisan’da günlük 90 bin varil artışla 54.9 milyon varile çıktı. Ancak bu artışa rağmen, İran’ın enerji altyapısına yönelik saldırılar sonrası yaşanan kayıplar nedeniyle OPEC+ dışı ülkelerin üretimi, çatışma öncesine göre günlük 820 bin varil daha düşük seviyede seyretti.
Körfez ülkelerinin toplam petrol ihracatı Nisan ayında bir önceki aya göre günlük 1.9 milyon varil artarak 10.5 milyon varile yükseldi. Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Irak ve İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kullanmadan gerçekleştirdiği petrol ihracatı ise günlük 1.3 milyon varil artışla 7.8 milyon varile ulaştı.
Katar dahil Orta Doğu Körfez bölgesinin toplam petrol üretimi, savaşın başlangıcından bu yana günlük 14.4 milyon varil azalarak %45’lik bir düşüşle Nisan ayında 17.6 milyon varil seviyesinde gerçekleşti.
Raporda, Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapalı olduğu ve ABD ile İran arasındaki müzakerelerin belirsizlik yarattığı belirtildi. Boğazın Haziran başına kadar kapalı kalacağı varsayımıyla, mayın temizleme çalışmalarının ardından ihracatın normale dönmesinin en az iki ila üç ay sürebileceği öngörülüyor. Orta Doğu’daki petrol üretiminde ciddi bir toparlanmanın ise daha uzun sürmesi bekleniyor.
IEA, küresel petrol arzının Mayıs ayında günlük 530 bin varil daha azalarak 94.5 milyon varile düşeceğini tahmin ediyor. Kademeli toparlanma sürecinin ise 2026’nın üçüncü çeyreğinden itibaren başlaması öngörülüyor. Küresel petrol üretiminin 2026 genelinde bir önceki yıla göre günlük 3.9 milyon varil düşüşle 102.2 milyon varil seviyesine inmesi bekleniyor.
OPEC+ grubunun üretiminin, Körfez ülkelerindeki ağır kayıplar nedeniyle bu yıl günlük 4.7 milyon varil azalarak 46.4 milyon varile gerilemesi bekleniyor. Buna karşın, ABD, Kanada, Brezilya, Guyana ve Arjantin gibi ülkelerdeki artışlar sayesinde OPEC+ dışı üretimin günlük 820 bin varil artışla 55.8 milyon varile ulaşacağı tahmin ediliyor.
Hürmüz Boğazı’ndaki tanker trafiğinin sınırlı seyretmesi nedeniyle Körfez ülkelerinden kaynaklanan toplam petrol arz kaybının şimdiden 1 milyar varili aştığı belirtiliyor. Günlük 14 milyon varilin üzerinde üretimin durması, benzeri görülmemiş bir arz şoku yaratmış durumda.
Yorum Yap