Körfez ülkeleri, çatışmaların ilk 20 gününde turizm gelirlerinde 12 milyar doları aşan bir kayıp yaşadı. Havacılık ve otel rezervasyonları etkilendi.
Körfez ülkeleri, ABD ve İsrail’in İran ile yaşadığı savaşın ilk 20 gününde turizm gelirlerinde 12 milyar doları aşan bir kayıp yaşadı. Dünya Seyahat ve Turizm Konseyi (WTTC) verilerine göre, bölgedeki çatışmalar hava trafiğini ve ziyaretçi harcamalarını günlük 600 milyon dolar azaltarak Suudi Arabistan, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn gibi ülkelerin ekonomilerini olumsuz etkiledi.
Bu hesaplama, yalnızca turist harcamalarını kapsarken, hava yolu şirketlerinin operasyonel zararları, artan yakıt maliyetleri ve iptal edilen uçuşlar gibi ek kayıplar bu rakama dahil edilmiyor. Bu durum, toplam ekonomik etkinin çok daha yüksek olduğunu gösteriyor.
Çatışmaların başlamasıyla birlikte hava sahalarının kapanması ve güvenlik risklerinin artması, küresel havacılıkta 2020’deki pandemiden bu yana en büyük aksamalardan birine yol açtı. Savaşın ilk 24 saatinde bölge genelinde 3 bin 400’den fazla uçuş iptal edilirken, sonraki süreçte de iptaller ve ertelemeler devam etti.
Avrupa merkezli birçok hava yolu şirketi Orta Doğu seferlerini azalttı veya tamamen askıya aldı. Lufthansa ve Air France-KLM, Dubai, Abu Dabi, Tel Aviv ve Beyrut uçuşlarını Mart sonuna kadar durdururken, Tahran seferlerini de Nisan sonuna kadar iptal etti. Türk Hava Yolları (THY) ve Pegasus da bölgedeki yüksek riskli noktalara uçuşlarını geçici olarak durdurma kararı aldı.
Emirates ve Etihad havayolları, kısıtlı hava sahası koridorları üzerinden sınırlı kapasiteyle operasyonlarını sürdürmeye çalışıyor. Orta Doğu’nun küresel transit taşımacılıktaki kritik rolü nedeniyle yaşanan bu aksaklıklar, Avrupa ile Asya ve Afrika arasındaki uçuş ağını doğrudan etkileyerek küresel hava trafiğinde zincirleme gecikmelere ve maliyet artışlarına neden oldu.
Dubai, Abu Dabi, Doha ve Bahreyn gibi önemli havacılık merkezleri, normal koşullarda günde yaklaşık 526 bin yolcuya hizmet verirken, çatışmalar nedeniyle operasyonlar ciddi şekilde aksadı. 2025 yılında 95,2 milyon yolcuyla dünya rekoru kırması beklenen Dubai Uluslararası Havalimanı’nda operasyonlar zaman zaman kesintiye uğradı.
Turizm sektöründe güvenlik endişeleri ve ulaşım aksaklıkları nedeniyle ciddi talep daralması yaşandı. Savaşın ilk haftasında özellikle Dubai başta olmak üzere bölgede yüksek sayıda otel rezervasyonu iptal edildi. Oteller, doluluk oranlarını koruyabilmek için indirimlere yöneldi.
Kuveyt ve Bahreyn’de de turizm faaliyetleri önemli ölçüde yavaşlarken, bazı oteller yabancı vatandaşların tahliye konaklamaları için kullanıldı. Birleşik Arap Emirlikleri yönetimi, ülkeden ayrılamayan turistlerin konaklama masraflarını karşılayacağını açıklarken, büyük otel zincirleri müşterilerine esneklik sağladı.
Son yıllarda lüks turizm ve küresel iş seyahatlerinin merkezi haline gelen Dubai ve Abu Dabi’nin “güvenli liman” imajı, çatışmalarla birlikte zayıfladı. Şubat sonunda başlayan saldırılarla bölgede siren sesleri ve güvenlik uyarıları günlük hayatın parçası haline gelirken, turizm sezonunun en yoğun dönemlerinden biri olan Mart ayında beklenen hareketlilik gerçekleşmedi.
Turistler alternatif destinasyonlara yönelirken, Orta Doğu ve Doğu Akdeniz hattında rezervasyon iptallerinin arttığı bildiriliyor. Çatışmalar öncesi yapılan tahminlerde, Orta Doğu’da 2026 yılında uluslararası ziyaretçi harcamalarından yaklaşık 207 milyar dolar gelir sağlanması bekleniyordu. Ancak mevcut gelişmeler, bu hedefin ciddi şekilde riske girdiğine işaret ediyor.
Turizmdeki daralma; oteller, restoranlar, ulaşım, perakende ve hizmet sektörleri başta olmak üzere geniş bir ekonomik alanı olumsuz etkiledi. Turizm yatırımlarını artırarak ekonomisini çeşitlendirmeyi hedefleyen Suudi Arabistan’ın “Vizyon 2030” kapsamındaki mega projeleri de çatışmaların etkisiyle yavaşlama gösterdi. Mekke ve Medine’de dahi ziyaretçi sayısında düşüşler yaşandı.
Yorum Yap